Thứ Năm, 30 tháng 10, 2014

THÙY THỦ THƯ



        Đã hết giờ làm việc buổi sáng từ lâu mà ông Thi vẫn cứ ngồi giương cặp kính lão đọc tạp chí. Thùy hết đứng lại ngồi, vào lại ra, làm các động tác “gợi ý” để về mà ông ấy vẫn không “ý kiến” gì. Mọi người trong cơ quan về hết cả rồi. Phòng nào phòng ấy đã đóng cửa. Riêng cửa phòng thư viện vẫn mở toang. Trong phòng chỉ còn hai người: Thùy và ông nhà thơ tên Thi. Hôm nào cũng thế, ông này đến từ lúc cơ quan chưa có ai. Dựng chiếc xe đạp ở góc sân, thong thả lấy bao thuốc lá trong túi ra, rút một điếu, đảo đầu nọ đầu kia, gõ gõ mấy lần ông mới châm lửa hút. Ngậm điếu thuốc lá trên môi, ông nhẹ nhàng ngồi xuống ghế đá, khoan khoái thả khói lên trời. Phong thái rất ung dung tự tại. Về hưu rồi, có việc gì đâu mà ông phải vội.
Thú vui của ông Thi là đến cơ quan văn nghệ đọc sách báo xem tác phẩm của bạn bè văn chương. Và quan trọng hơn, ở đó có cô Thùy thủ thư cao ráo, xinh đẹp như người mẫu. Sáng nào cũng thế, chờ Thùy đến mở cửa, bước vào phòng xong, ông liền bước theo sau. Người đầu tiên “xông phòng thư viện” là ông. Được đọc sách báo, được ngắm người đẹp và tán gẫu với nàng thì còn gì bằng. Nhiều hôm, ông đọc sách báo thì ít mà ngắm trộm Thùy thì nhiều. Khổ thế. Cái thói đa tình của nhà thơ nó vẫn thế. Khối hôm ở thư viện hội về, ông gõ máy không kịp những tứ thơ vừa xuất hiện. Hôm nay cũng vậy, ông cố nán lại đây cũng từ cái ý ấy.
          Quá sốt ruột, chồng con ở nhà đang mong, cuối cùng Thùy phải lên tiếng: “Anh ơi! Hết giờ rồi, anh về nghỉ chiều lại đến đọc tiếp nhé! Em cũng phải về đây”. Ông Thi thoáng giật mình ngẩng lên. Nhướn cặp mắt dưới hai tròng kính lão, ông chăm chăm nhìn Thùy. “Ơ! Đã hết giờ rồi hả em? Nhanh thật. Lại phải xa em rồi!”. Ông Thi buông quyển tạp chí, bần thần tiếc nuối. Thùy cười cười. Hai tay nàng làm động tác thu dọn số sách báo trên bàn ngầm nhắc khéo ông Thi một lần nữa. Ông Thi đứng dậy, giơ tay ý chừng để bắt tay chào Thùy. Thói quen hồi đang chức ông không bỏ được. Thùy miễn cưỡng bắt tay ông. “Tạm biệt!”, ông Thi nói và bước thấp bước cao ra xe. Hơi ấm bàn tay Thùy làm cho ông lâng lâng.
          Từ ngày Thùy về công tác ở cái hội đặc thù này, không khí cơ quan sôi động hẳn lên. Bao nhiêu năm, ở đây toàn những vị nhiều tuổi. Họ hơi bị khác người. Bác thì tóc rậm, râu dài. Ông thì quần áo các kiểu, có phần luộm thuộm nữa. Các bá, các dì cũng xuê xoa, xồ sệ hết cả. Thế mà, đùng một cái, một cô gái đẹp như tiên sa về công tác bảo sao mà không khác lạ. Trẻ đẹp, duyên dáng, Thùy lại có nước da trắng hồng. Khuôn mặt trái xoan, đôi mắt thăm thẳm buồn cùng hai má bầu bĩnh với hai cái lúm đồng tiền chết người như hút hồn bao kẻ đàn ông háo sắc. Mái tóc Thùy đen nhánh xõa ngang vai, luôn bồng bềnh theo nhịp đi của nàng. Thùy cao một mét bảy, hơn mấy bác cùng cơ quan cả một cái đầu. Nàng mặc váy, chẳng cần đi tất, đôi chân nàng vẫn cứ nuột nà khiến ai đã nhìn rồi thì không thể nhìn đi chỗ khác được nữa. Cánh đàn ông xì xầm “sao lại có em chân dài ngon thế ở cái cơ quan này nhỉ?”. “Đúng là gái một con”. Cánh đàn bà thì...ngầm ghen tị. “Ngày xưa chúng tao đâu có kém”. 

Thứ Ba, 28 tháng 10, 2014

HÀM RỒNG



Một mình đứng giữa Hàm Rồng
Vắng em mây gió cũng không là gì
Sapa - cô gái đương thì
Còn tôi đá núi xanh rì rêu phong

 alt
 

Thứ Tư, 22 tháng 10, 2014

MÊ MẢI LẠC TRONG “LÔNG GÀ VÀ LÁ CHUỐI”



MÊ MẢI LẠC TRONG “LÔNG GÀ VÀ LÁ CHUỐI”

(Đọc “Lông gà và lá chuối” - Nxb Tổng hợp thành phố Hồ Chí Minh của Du An)

          Mỗi một người viết văn đều chọn cho mình một vùng đất để thể hiện trong văn chương. Hay nói chính xác ra chính vùng đất mà tác giả sinh sống đã ảnh hưởng, đã quyết định đến mạch nguồn cảm xúc, đến sắc màu tác phẩm văn học của mình. Vùng đất, nghề nghiệp của tác giả là những cái thể hiện rõ nhất, không thể giấu được, tạo nên sự thành công nhất qua mỗi trang văn của từng tác giả. Người ta thường gọi đó là dấu ấn vùng miền, dấu ấn nghề nghiệp. Sống thế nào thì văn thế ấy.
          Tập truyện ngắn “Lông gà và lá chuối’ (Nhà xuất bản Tổng hợp thành phố Hồ Chí Minh - 2014) của Du An - hội viên Hội VHNT Điên Biên, có nhiều năm là giáo viên miền Tây Bắc cũng mang đậm dấu ấn vùng miền và nghề nghiệp của anh. Bao trùm xuyên suốt tập truyện là khung cảnh miền rừng núi Tây Bắc, là chuyện thầy trò vùng cao. 17 truyện ngắn trong tập thì truyện nào cũng “dính dáng” đến bản làng, nương rẫy và có đến 10 truyện viết về nghề giáo và giáo viên cắm bản. Hình ảnh thầy trò, trường lớp vùng cao với các góc cạnh được anh “cắp lớp”, “chiếu chụp” đưa thành truyện thật sinh động, hấp dẫn. 

Thứ Năm, 16 tháng 10, 2014

“MƯA DẮT NGANG CHIỀU” QUA MỘT RỪNG TỪ LÁY



“MƯA DẮT NGANG CHIỀU” QUA MỘT RỪNG TỪ LÁY
(Nhân đọc tập thơ “Mưa dắt ngang chiều” - Nxb Hội Nhà văn 2014 của Lâm Bằng) 
                                                           

          Để có bài thơ hay, người làm thơ phải tìm được tứ thơ độc đáo, tình thơ sâu lắng để từ đó triển khai câu chữ chuyển tải ý tưởng, tình cảm của mình. Công đoạn sắp xếp ý tứ, chọn câu, chọn từ thuộc về kỹ năng, nghệ thuật của từng người. Cũng tứ ấy, tình ấy nhưng người này được bài thơ hay, người khác thì chỉ được bài thơ nhàn nhạt, không tạo được ấn tượng gì. Làm thơ là nghệ thuật sử dụng câu chữ. Mỗi câu, mỗi chữ phải cân nhắc, chọn lọc sao cho đắc địa, trở thành “mắt thơ” làm cho câu thơ lấp lánh. Nhiều câu thơ lấp lánh sẽ có được bài thơ hay.
          Tập thơ “Mưa dắt ngang chiều” (Nxb Hội Nhà văn - 2014) của tác giả Lâm Bằng - Trưởng phòng Trị sự, biên tập viên tạp chí Xứ Thanh, Phó Trưởng Ban Thơ Hội VHNT Thanh Hóa là một tập thơ dụng công tu từ và đạt được hiệu quả khá rõ rệt. Anh có nhiều tứ thơ độc đáo, cảm xúc trào dâng khi viết, đến độ mê mị, nhưng anh lại rất tỉnh táo trong việc tu từ, chọn những từ đắt nên tập thơ rất ám ảnh. Bao trùm cả tập thơ là nghệ thuật dùng từ láy, mà lại là những “từ láy độc” nên bài thơ nào trong tập cũng hay, cũng ấn tượng, khiến người đọc phải ngỡ ngàng. 

Thứ Ba, 14 tháng 10, 2014

CÔ ĐÔI THƯỢNG NGÀN



         Bà Hà ở xóm Mai chết. Tin đó bỗng chốc loang ra cả làng Cổ Cò. Chẳng ai bất ngờ cả vì ai cũng đoán được kết cục này. Bị ung thư phổi, bà ấy trụ được gần năm thế là giỏi lắm rồi. Tốt thuốc, tốt chăm lắm rồi. Mấy tháng nay, nằm liệt giường liệt chiếu, ăn dầm đái dề, dở sống dở chết trông bà ấy tội lắm. Thôi thì đi sớm cho nhẹ mệnh. Cứ nằm thế bà Hà khổ đã đành mà cả đến con cháu người nhà cũng khổ. Nghĩ là thế nhưng ai cũng thương bà. Chết sớm quá. Mới có hơn bốn chục tuổi đời, vừa qua đận gian khó thì đã phải ra đi. Âu cũng là số phận. Chống sao được mệnh trời.
          Bên nhà ông Khắc có tiếng “pịt pịt”. Mọi người biết ngay là ông ấy chuẩn bị đi đám. Đó là tiếng khởi động của “con 81” ghẻ. Có lẽ nó là cái xe máy cổ nhất còn sót lại của làng Cổ Cò. Ngày trước nó long lanh lắm. Kim vàng giọt lệ. Cúp tôm, yếm trắng. Vỏ nhựa màu cọ rêu bóng loáng... Trông đã thèm chứ chưa nói là được cưỡi lên nó nhé. Thế mà bây giờ nó cóc cạy, bong tróc hết sơn, trơ bộ khung sắt sét gỉ vàng khè. Không yếm che, không đuôi xe. Hai cái lốp mòn trọc lốc tha hồ rung lắc đuổi nhau trên đường làng. Cái yên cũng rách nát, lòi cả miếng mút cao su xám xỉn ra ngoài. Trên đó là bộ mông rúm ró cùng cái lưng dài ngoẵng, cái đầu vênh vênh của ông Khắc. Xe ông Khắc đi đến đâu cả làng biết đến đó, ngay cả lúc khởi động. Có bận, ông ấy chào chủ nhà đến mấy lượt mà con xe vẫn cứ pịt pịt, pẹt pẹt mãi chẳng chịu nổ để ông về. 

THAO THỨC MÙA TƯƠNG



         Cả tuần nay, ông Thạo thao thức không sao ngủ được. Sau bữa tiệc bạn ông chiêu đãi chiều nay ở quán Tùng béo về, ông Thạo lại gần như thức trắng thêm một đêm nữa. Quán thằng ấy toàn tôm, cua, ốc, ếch mà đông khách thế cơ chứ. Nó kiếm đâu được loại tương khá ra phết, dẫu so với tương bố mẹ ông làm ngày xưa thì vẫn chưa bằng. Hay có lẽ, lâu ngày ông không ăn tương nên mới cảm thấy ngon đến vậy. Mà dạo này ti vi, đài báo hay nói đến chất hóa học, chất bẩn trong thực phẩm thế nhỉ? Cả chin-su, xì dầu có cái chất gì gây ung thư nữa cơ chứ? Sợ quá! Nhiều nhà xóm ông không dám mua nước chấm, chỉ dùng bột canh, muối trắng thôi. Có nhà đã chuyển sang dùng tương. Nhưng tương chợ nhạt thếch, lõng bõng chẳng ra làm sao cả. Thằng Tùng chẳng ta thán rằng kiếm được chai tương ngon bây giờ xa và khó lắm đó sao? Vậy thì tại sao ta không khôi phục lại nghề làm tương, cái nghề mà làng ông xưa kia đã sống nhờ nó, nổi tiếng nhờ nó? Nghĩ tới đó, mắt ông sáng lên trong đêm. Ông bật dậy gọi bà Thạo dậy cùng. Bà Thạo dụi hai con mắt ngơ ngác.
Ông thủ thỉ với bà những điều mà cả tuần nay ông đã trăn trở. Bà thấy không, chương trình nông thôn mới đã làm bộ mặt làng mình rạng rỡ hẳn ra. Đường nhựa, bê tông vào tận từng ngõ xóm. Nhà tầng thi nhau nâng cao. Khách sạn, nhà hàng, quán sá đua nhau mở. Nông thôn bây giờ có khác nào phố xá. Thế nhưng, tôi thấy có vẻ chưa ổn định, chưa vững chắc cho lắm. Việc làm vẫn là vấn đề nan giải phải không bà? Ruộng đất bị các dự án lấy gần hết. Lao động thừa ra. Người ta chạy khắp nơi tìm công ăn việc làm. Lên phố. Vào Nam. Ra nước ngoài. Ngay như thằng Thi, con mình, cũng Tây Nguyên, Sài Gòn mấy đận mà khi về vẫn cứ rỗng túi. Đến con dâu ông cũng dập dờn mấy bận định lên phố làm ô-sin. Tháng ba ngày tám làng vắng teo. Toàn ông già, bà cả với lũ trẻ con. Có lẽ đông đủ nhất, ồn ào nhất vẫn là mấy ngày Tết.

Thứ Năm, 9 tháng 10, 2014

NGUYỆT THỰC





Đêm qua nguyệt thực toàn phần
Trong đêm tối
Tôi thất thần
Tìm em
Xóm làng nháo nhác cả lên
Bao nhiêu thùng chậu, trống chiêng gõ dồn
Trong nhà, ngoài ngõ, cuối thôn
Chập cheng, chan chát, inh uôm, thì thùng...
Ngác ngơ ngõ hẻm, hang cùng
Sao rằm mà lại mịt mùng, nhá nhem?
Làng gọi trăng, tôi gọi em
Rạc chân, khản giọng bước đêm phạc phờ
Thế rồi như một giấc mơ
Trăng kìa!
Sáng quá!
Bất ngờ hiện ra...
Cả em nữa, cũng cười òa
Hú hồn tôi, cứ ngỡ là... mất nhau!

                    Nguyệt thực, Rằm tháng 9, Giáp Ngọ - 2014

Thứ Tư, 8 tháng 10, 2014

SỚM THU

                                


Sớm nay mới thực mùa thu
Gió hiu hiu thổi, sương mù giăng giăng
Nắng vàng như thể ánh trăng
Se se cái lạnh, dùng dằng lá rơi
Bỗng dưng hồn vía chơi vơi
Ngoài kia mùa cưới, em ơi, đã về!

Thứ Tư, 1 tháng 10, 2014

CÁI BỤI TRE



 
Con đường liên xã còn đúng đoạn qua nhà ông Bảo là xong. Tất cả tuyến dài gần chục cây số chạy dọc xã đều đã rộng rãi, rải nhựa át phan bóng lì, xe chạy êm ru. Ấy thế mà, đến đoạn này, nó bỗng khựng lại, chắn lù lù trước mặt là bụi tre to tướng của nhà ông Bảo. Cả đoạn gần trăm mét lổn nhổn đất đá, ổ trâu, ổ gà xe phải lựa bánh nhích từng tí một. Đã cho xe bò chậm như thế mà bụi vẫn cuốn theo bốc mù mịt. Hễ có trận mưa thì nó lầy lội làm cho cả người và xe ngã bì bạch. Có đứa học sinh quần áo lấm bê bết, phải quay xe về bỏ buổi học, đến tội. Rất nhiều người không chịu được đã chửi đổng nghe rất khó lọt tai. Vậy mà lão Bảo vẫn coi như không biết gì. Ban giải phóng mặt bằng của xã nhiều lần đến nhà lão vận động, thuyết phục, giải thích đền bù lão vẫn khăng khăng không chịu nhận bồi thường. Lão đòi giá quá cao, chẳng vào mức quy định nào cả. Thế nên, trục đường chính huyết mạch nằm trong chương trình xây dựng nông thôn mới của xã vẫn bị ách tắc, không thể khánh thành được.  
Lãnh đạo xã, thôn đau đầu về cái búi tre nhà lão Bảo. Có ý kiến dùng biện pháp cưỡng chế. Lại có ý kiến “thôi thì đáp ứng yêu cầu của ông ấy cho xong, cho nó được việc”. Tính đi tính lại cả hai phương án đều không phù hợp. Cưỡng chế thì đơn giản nhưng để lại dư âm không tốt cho chương trình xây dựng nông thôn mới. Đã đành pháp luật là phải nghiêm minh nhưng chưa đến mức phải xử lý như thế. Nếu vận động thuyết phục được thì cứ cố gắng. Dân làng hàng xã cả, có phải người ngoài đâu mà hơi tí thì cưỡng chế. Họ chưa thông thì tiếp tục giải thích cho họ thông. Gì chứ được sự đồng thuận thì vẫn hơn. Còn phương án “cứ đền bù thỏa đáng” thì cũng không ổn. Được ông Bảo nhưng còn bao nhiêu hộ trước nữa, có hộ còn hiến đất làm đường thì sao? Ngộ nhỡ có ai đó theo ông Bảo đòi tính lại đền bù thì phức tạp thêm là cái chắc. 

Thứ Hai, 29 tháng 9, 2014

TIẾNG CHIM GÙ



   

Chỉ còn đây tiếng chim gù
Gọi người khản giọng, chiều thu héo tàn
Mưa đã tan, gió đã tan
Mà sao lòng dạ ngổn ngang thế này?