NGÀY ẤY BÊN SÔNG (chương 3)

3

          Cuộc họp đột xuất của ban chỉ huy quân sự xã tối nay được tổ chức ngay tại nhà bà Sự. Người đầu tiên đến là ông Thạc. Ông dựng chiếc xe đạp “Stec ling” đầu vênh của mình ngay trước sân rồi vào nhà. Ông Hiếu rót nước mời ông Thạc:

- Có việc gì quan trọng mà họp gấp thế hả ông xã đội?

- Vâng. Có việc quan trọng thì mới họp chứ. Gấp lắm ông ạ. Công việc thời gian tới sẽ bù đầu cho mà xem. À, thế bảo có mấy chú bộ đội về ở nhà mình đã về chưa hả ông?

- Về rồi. Các chú ấy đang tắm ngoài giếng ấy.

- May quá. Trên thông báo là sẽ có người bổ sung, thế mà đúng thật. Quân đội có khác. Tác phong ghê.

Ông Thạc móc túi lấy bao thuốc lá. Ông nghiện thuốc lá nặng. Ông lấy ra một điếu rồi bẻ nó làm đôi. Đút nửa điếu vào bao, còn nửa điếu kia ông châm lửa hút. Thuốc lá hiếm, sổ nghiện ông hút cũng không đủ phải mua thêm thuốc ngoài. Bình quân mỗi ngày ông Thạc phải hút hết một bao Trường Sơn. Loại Trường Sơn đen thôi. Mỗi lần hút ông chỉ hút có nửa điếu. Thèm lắm nhưng cũng phải chia nó ra cho đều trong ngày. Hai đầu ngón tay (ngón cái và ngón trỏ) của ông cháy xém, vàng khè. Nhìn ông rít thuốc đến người không nghiện cũng phải phát thèm, nhất là khi điếu thuốc chỉ còn có một đoạn cháy đỏ đến đầu ngón tay. Ông bóp hai đầu ngón tay mím điếu thuốc lại bẹp dí rồi cho nó vào miệng, roe môi ra và rít lấy rít để. Hai má ông tóp lại. Miệng ông vẩu ra. Điếu thuốc đỏ lừ đến nỗi không còn gì để cháy thêm nữa thì ông mới vứt bỏ nó. Thậm chí có bận, ông còn cố tình lấy giấy cuốn nối thêm vào điếu thuốc để rít cho bằng hết thuốc mới thôi. Ông Thạc có kiểu thả khói thuốc lá rất điệu nghệ, những chữ o vòng trên vòng dưới cuốn vào nhau bay lên lượn lờ như rồng múa. Hai mắt ông lờ đờ nhìn theo làn khói bay một cách khoan khoái. Cánh thanh niên một số đứa ti toe học theo nhưng không được. 

NGÀY ẤY BÊN SÔNG (chương 2)

2

- Huân, cháu chạy lên làng Đám xem việc chuẩn bị trận địa thuỷ lôi giả của du kích xã đến đâu rồi về báo cáo ngay cho chú nhé. Gặp anh Diệm chủ tịch mặt trận Việt Minh ấy, nghe chưa?

Ông Doãn Tuế ra lệnh cho Huân. Huân đứng nghiêm, một tay cậu đưa lên ngang đầu chào theo kiểu nhà binh:

- Báo cáo thủ trưởng, rõ!

Ông Doãn Tuế cười, xoa đầu Huân:

- Ra dáng gớm nhỉ? Nhanh nhanh về báo cáo cho chú biết ngay nghe.

Huân ba chân bốn cẳng chạy ù đi. Cậu ta vui lắm. Từ ngày theo các chú bộ đội, giữ chân liên lạc đến đợt này là Huân vui nhất. Huân vui vì được trực tiếp tham gia chiến đấu trả thù cho gia đình, cho làng bản. Lòng căm thù giặc đến cháy bỏng của cậu sắp được biến thành hiện thực. Nghĩ đến cái ngày giặc Pháp đốt làng, giết hết những người thân của Huân mà Huân cảm thấy uất nghẹn lên tận cổ.

Hôm ấy cũng như bao ngày khác, cái bản nhỏ của Huân nằm cheo leo trên sườn núi vẫn bình yên đón một ngày mới. Khi Huân chuẩn bị lên rừng thả trâu thì bất ngờ  lù lù một đoàn xe tăng thiết giáp của giặc kéo lên. Chúng chia quân lùng sục bắt bớ dồn tất cả những người trong bản ra tập trung tại gốc si giữa làng. Trẻ già, trai gái một xâu một xốc mấy chục con người sợ hãi bước đi trước mũi súng kẻ thù. Chúng tra khảo tìm kiếm cán bộ cách mạng. Không ai hé răng nửa lời. Bọn chúng điên tiết đốt phá hơn chục ngôi nhà trong bản. Vẫn không ai nhúc nhích. Cuối cùng, lũ chó săn ấy đã điên cuồng nổ súng vào đoàn người. Bố, mẹ, anh em, người thân, hàng xóm của Huân trúng đạn ngã xuống. Huân cũng bị một viên đạn vào đùi gục xuống trong vòng tay của mẹ. Huân mê man bất tỉnh. Mãi đến đêm, Huân mới tỉnh lại. Cậu ngơ ngác giữa các chú bộ đội xung quanh. “Sống rồi!”. Tiếng ai đó cất lên. Về sau, Huân được biết bản của cậu đã bị giặc Pháp đốt sạch, giết sạch, may mà cậu được mẹ chở che nên vẫn còn sống sót. Và Huân, cậu bé mười một tuổi ấy đã mất hết cha mẹ, người thân, mất cả bản làng yêu dấu bước chân vào bộ đội đi kháng chiến với một mối thù giặc hơn bất cứ một người nào. Huân được các chú bộ đội cưu mang, dạy dỗ quý như con, như em của họ. Lần này theo đơn vị về Tiên Phong triển khai kế hoạch đánh Pháp, chặn bước chân của chúng lên chiến khu Việt Bắc, Huân cảm thấy hăng hái vô cùng. Phải đem hết sức mình vào trận đánh này để trả thù cho cha mẹ, cho quê hương. Huân không nề hà một việc gì khi chỉ huy đơn vị giao cho.

NGÀY ẤY BÊN SÔNG (Chương 1)

1

          Nhận được lệnh điều động của cấp trên, Huân cùng Hiến, Tiến hăm hở lên đường. Ba người súng ống, ba lô, quân tư trang nghiêm chỉnh từ Bắc Thái vượt đèo Khế, qua Tuyên Quang, theo quốc lộ 2 về Đoan Hùng. Kể từ cái hôm đơn vị Huân tháo pháo rút khỏi trận địa bên bờ sông Lô đến giờ thấm thoắt đã hai mươi năm. Hai mươi năm biết bao nhiêu thay đổi. Huân từ một cậu bé liên lạc loắt choắt nay đã là trung uý sỹ quan quân đội nhân dân Việt Nam. Ba mươi mốt tuổi rồi còn gì. Vừa ra khỏi cuộc kháng chiến chống Pháp chưa được bao năm, dân tộc ta lại bước vào cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ. Ở miền Bắc còn được mấy năm hoà bình nhưng miền Nam thì chưa một ngày ngơi tiếng súng. Chiến tranh nối tiếp chiến tranh, Huân chưa kịp nghỉ ngơi, chưa kịp chuyển ngành thì anh được quân đội giữ lại. Tốt nghiệp trường sỹ quan anh lại tiếp tục theo con đường binh nghiệp. Hôm nay, về nơi sông xưa bến cũ lòng Huân cảm thấy hồi hộp vô cùng.

Bấy giờ là mùa hạ năm 1967. Giặc Mỹ đang mở rộng chiến tranh leo thang đánh phá miền Bắc. Mục tiêu của chúng là làm suy yếu hậu phương của ta, cắt đứt các tuyến đường giao thông tiếp tế cho miền Nam. Cho nên cầu, phà, đường bộ, đường sắt, cả đường sông nữa đều là mục tiêu đánh phá hàng đầu của chúng.

          Đoan Hùng là một huyện nằm ở phía bắc của tỉnh Phú Thọ, là điểm nút giao thông quan trọng cả đường sông và đường bộ nối liền thủ đô và các tỉnh đồng bằng Bắc Bộ với các tỉnh trung du, miền núi Việt Bắc, Tây Bắc. Về đường bộ có quốc lộ 70 từ Lào Cai về gặp quốc lộ số 2 tại trung tâm của huyện. Về đường sông, Đoan Hùng là nơi gặp gỡ của hai con sông: sông Lô và sông Chảy. Trên địa bàn huyện có nhiều nhà máy và đơn vị quân đội đóng quân. Hơn nữa, tiếp giáp với huyện về phía bắc có nhà máy  Z2 của quân đội chuyên sản xuất và kiểm định vũ khí. Cho nên, Đoan Hùng trở thành mục tiêu đánh phá của máy bay Mỹ. Quốc lộ 2, bến phà, cầu treo không ngày nào là không bị chúng oanh tạc, ném bom. Việc vận chuyển vũ khí về nhà máy Z2 để kiểm định và rồi từ đó lại toả ra các chiến trường theo đường bộ gặp không ít khó khăn. Do đó, quân khu đã quyết định lấy sông Lô làm con đường chở đạn dược vũ khí. Vận chuyển đường sông vừa rẻ, vừa được nhiều lại an toàn hơn đường bộ. Xã Chí Đám nằm bên bờ ngã ba sông đã được chọn để làm nơi tập kết vũ khí. Hơn một năm nay, kế hoạch trung chuyển này được thực hiện khá tốt đẹp. Hàng ngàn tấn đạn dược đã được người dân Tiên Phong và các xã lân cận vận chuyển bốc dỡ an toàn, bảo đảm bí mật. Đây là kho trung chuyển ngoài trời lớn nhất của quân khu. Huân được giao nhiệm vụ về tăng cường cho cái kho đặc biệt đó. Một nhiệm vụ vô cùng mới mẻ và nặng nề đối với anh.

MƯA RỬA ĐỀN

 

        Hà đang chăm chú đọc lại bản kiểm kê cổ vật thì chuông điện thoại reo vang. Cô vội nhấc ống nghe. “A lô! Xin lỗi. Có phải chị là Hà không ạ?”. “Vâng. Tôi đây. Ai ở đầu dây đó?”. Hà khiêm tốn hỏi lại. “Ô! Chào người đẹp! Không nhận ra nhau ư?”. Tiếng người đàn ông đầu dây reo lên. Hà lúng túng: “Dạ. Xin lỗi. Ai đó ạ?”. “Người quen đây. Bạn cố thử đoán xem nào?”. Im lặng. Quái, giọng của ai mà lạ thế cơ chứ? Hà chưa nghe thấy bao giờ. “Vẫn chưa nhận ra nhau ư? Có phải Hà bảo tàng không đấy?”. Tiếng người đầu dây bên kia thúc giục. Hà giật thót người. Đúng là họ gọi mình rồi. Cuối cùng cô đành thú thật: “Dạ. Em không đoán được ai cả. Anh là ai đó?”. Có tiếng cười vang trong ống nghe. “Sơn đây! “Sơn kíp lê” đây! Nhận ra chưa?”. Hà reo lên: “Ôi! Anh Sơn! Làm em cứ đoán mò mãi. Anh đang ở đâu đấy?”. “Hà Nội! Nhớ em quá, điện lên nói chuyện cho vui”. “Thôi anh đừng tán dóc nữa. Có việc gì vậy anh?”. “Thế cứ có việc mới gọi điện cho em được chắc?”. Giọng Sơn có vẻ hờn dỗi. “Không. Mọi lần anh toàn nhắn tin, hôm nay gọi điện, thấy lạ em mới hỏi thế. Chưa chi đã tự ái rồi”. Hà lúng túng thanh minh. “Đùa vậy thôi. Có việc đấy Hà ạ. Đầu tháng ba, trước Hội một tuần anh sẽ lên chỗ em để xin ít tài liệu về sự tích mưa rửa đền. Em giúp anh nhé”. Tiếng Sơn nghiêm túc trở lại. Hà vội đáp: “Tất nhiên rồi! Anh lên nhé. Lên ở cho qua hết Hội luôn thể, anh sẽ được chứng kiến cảnh mưa rửa đền. Tha hồ cho anh viết. Bằng chán vạn những lời em nói ấy chứ”. 

QUÁN XƯA

 

Tự nhiên nhớ những ngày "đi hoang" quá
Em bây giờ ở đâu?
Phương trời xa lạ
Mỏi mắt chờ tin nhau...

Quán cũ còn đây
Sữa chua nếp cẩm ly của em vẫn còn nguyên đó
Đá đã tan
câu thơ còn bỏ ngỏ
Ly cà phê của tôi

cạn rồi
Đêm

cũng cạn rồi

Nỗi nhớ thì gần mà em quá xa xôi
Lang thang online cả làng Facebook thức
Nhớ tới ngày xưa, chực khóc
Nhà nhà đèn xanh
Ngổn ngang lời vàng ý ngọc
Giọt giọt cà phê rơi

Đắng ngắt

không

lời

Ly vẫn đủ đôi

Chỉ một mình tôi 
                              Trơ khấc...

TÌM ANH NGÀY GIỖ TỔ (Phần 1)

 

       Đã mấy ngày đêm rong ruổi trên đường, chuyến xe của Vân hành hương về Đất Tổ vẫn náo nức rộn ràng. Đây là lần đầu tiên trong đời Vân được ra Bắc. Từ đất mũi Cà Mau, tổ hưu của chị thuê chiếc ôtô 24 chỗ ngồi nhằm hướng bắc thẳng tiến. Chiếc xe chạy băng băng. Ai cũng mong cho chóng đến Phú Thọ để dự Hội Đền Hùng. Được viếng mộ Tổ là mơ ước của Vân và của mỗi người trong đoàn. Thực ra, ở Vân còn chất chứa một nỗi niềm khác nữa. Đó là trong chuyến đi này, Vân mong tìm gặp lại Hải, người bạn chiến đấu, người yêu đầu đời của Vân.

          Trên xe, mọi người ríu ran chuyện trò. Phong cảnh thanh bình của đất nước đã làm cho họ như trẻ lại. Cứ mỗi lần xe qua một địa danh chiến đấu năm xưa là mọi người lại xôn xao nhớ về kỷ niệm cũ. Đây là nơi tiểu đội của ông Quang dầm mình cả tháng trời dưới sình lầy để chờ giặc đến. Kia là bãi cát trắng dài ven biển nơi bà Hoan giả làm người buôn cá để mang mìn cho đội đặc nhiệm đánh tàu chiến Mỹ. Có nhiều nơi họ không nhận ra được nữa vì phong cảnh đã khác xưa nhiều quá. Nhà máy mọc lên. Phố xá tưng bừng. Người xe tấp nập. Chẳng còn đâu là hàng rào dây thép gai hay đồn bốt, xe tăng của Mỹ nguỵ nữa. Tất cả đã vùi sâu vào dĩ vãng. Quang cảnh ngày xưa chỉ còn lờ mờ hiện lên trong ký ức của họ.

Qua đèo Hải Vân, xe dừng lại ít phút trên đỉnh đèo. Gió từ dưới biển thổi lên lồng lộng. Mọi người say sưa ngắm nhìn trời đất bao la. Trời xanh, biển xanh như hoà làm một. Ai cũng có một cảm giác bềnh bồng khó tả. Chiếc loa trong xe vang lên bài hát “Đường chúng ta đi” sao mà hay đến thế. Bất giác Vân cũng khe khẽ hát theo. Chị mơ màng nhớ về Hải, tưởng tượng ra cái giây phút gặp Hải. Chắc Hải sẽ ngỡ ngàng lắm. 

SẤM ĐẦU MÙA

 

         Hôm nay, đang giữa buổi chiều mà trời bỗng nhiên tối sầm lại. Mây đen vần vũ kín đặc bầu trời. Đột nhiên lạnh. Khí lạnh ở đâu đó lan tới khiến tôi khẽ rùng mình. Mấy hôm trước, ngỡ tưởng qua được mùa rét rồi, nắng nồm đã lên rồi, chăn đệm, áo ấm cũng đã cất rồi, thế mà hôm nay lại rét ngay được mới lạ chứ. Đúng là ông trời. Nắng mưa cứ như trở bàn tay. Vẫn biết là tháng ba sẽ có rét nàng Bân, ấy vậy mà vẫn có cảm giác khá bất ngờ.

          Rồi gió nổi lên. Và mưa rơi lộp bộp. Điện cũng tự nhiên tắt phụt. Cả làng tối om om. May mà nhà tôi vừa ăn cơm tối xong. Chợt có tiếng ào ào ràn rạt vọng tới. Như có ai chạy. Như có ai đuổi. Đông lắm. Rồi mưa. Mưa như trút nước. Chớp lóe sáng soi rõ một sân nước, một trời nước. Trắng lấp loáng. Và sấm. Sấm nổ rền trời. Cả nhà tôi ai cũng ngỡ ngàng khi nghe tiếng sấm. Lâu lắm rồi mới lại có chớp, có sấm như thế. Tiếng sấm ùng oàng nối nhau. Tiếng nọ chưa dứt thì lại đến tiếng kia tiếp theo. Sấm sau đè lên, nối tiếp sấm trước. Chúng như đuổi nhau trên trời. Bầu trời náo động. Sấm nhỏ, sấm to tranh nhau thể hiện. Đang rét vậy mà nghe tiếng sấm, người tôi bỗng ấm hẳn lại. Lòng tôi tự nhiên vui lên. Háo hức lắm. Giá như ban ngày, giá như còn trẻ thì tôi sẽ chạy ào ra sân đầm mình trong mưa, giơ tay lên trời mà reo hò, mà nhảy cẫng lên để đón sấm đầu mùa. 

CÁ THÁNG TƯ

          

                       Chẳng thể nào "cá tháng tư" cho em

                   Đùa chút thôi cũng sợ em sẽ dỗi

                   Bởi vì anh chẳng bao giờ nói dối

                   Nên tháng tư về như tháng khác mà thôi

                   Gió vẫn nồng nàn và dòng sông vẫn trôi

                   Ngày đầu tháng tư cả làng đi bắt "cá"

                   Tặng nhau cá to để tiếng cười hể hả

                   Cá giấy, cá hơi mà vẫn cứ vui hoài

                   Nói dóc một ngày nào có chết ai?

                   Cả làng Văn Lang quanh năm nói phét

                   Vẫn cứ tin, vẫn cứ yêu và vẫn vui ra phết

                   Đâu như Tây chỉ mùng một tháng tư?

                   Khoanh một khoảng trời xanh làm trang thư

                   Tung lên đấy mấy câu thơ vẽ hình con cá

                   Anh gửi cho em như món quà thật lạ

                   Khoác lác một lần, đừng hờn dỗi em ơi...   

                           

                                               Trước ngày cá tháng tư 2013

                                   

CÂY ĐÀN PI-A-NÔ VÀ CHIẾC KÈN ĐÁM MA

 

Người thổi kèn đám ma và người chơi pi-a-nô

Hai nhà đối diện nhau trên cùng một phố

Người là nhạc công trong đoàn văn công (có người còn gọi là nhạc sỹ)

Còn người kia chỉ là anh thợ

Anh thợ kèn đám ma chuyên phục vụ việc hiếu của làng

(Cũng có lần rất sang được đứng trong phường bát âm tế lễ)

Nhạc công pi-a-nô comple bệ vệ

Thợ kèn khăn xếp áo the

Pi-a-nô toàn vui với sự kiện, hội hè cùng những bản nhạc quy mô, hoành tráng

Kèn đám ma chỉ thương thay khóc mướn

Lúc vút cao xé ruột buốt lòng

Khi trầm đục thê lương ảo não...

Thợ kèn chẳng vì miếng cơm manh áo

Nhạc công mải lo danh hiệu, huy chương

Họ cùng phố cùng phường mà như mưa với nắng

Ngày anh thợ kèn cưới con trai không có tiền để thuê “nhạc sống”

Băng đĩa, trang âm cũng đủ tưng bừng

Cả họ vui mừng

Hạnh phúc ngời lên trong ánh mắt

Bất ngờ... tin bố người nhạc công pi-a-nô vừa mất

Mây đen u ám hôn trường

Tiếng nói cười, tiếng nhạc bớt du dương

Công việc vội vàng gói lại

Anh thợ kèn cầm chiếc kèn đám ma dáng đi hớt hải

Sang nhà nhạc công pi-a-nô

Khóc tồ tồ trước khi cất tiếng kèn ò e í

Cả phố phường lặng lẽ

Cây đàn pi-a-nô ở góc nhà kia cũng vô hồn lặng lẽ

Danh hiệu, huy chương trên tường lặng lẽ

Chỉ có tiếng kèn the thé

Xé không gian, thời gian

Tiễn hồn đi về dưới suối vàng

Ò... í... e...e...

YÊU HIỆN ĐẠI

 

Lều tranh hai trái tim vàng

Nghe như cổ tích hồng hoang thuở nào

Bây giờ xe đẹp, lầu cao

Nhịp tim em mới xôn xao đập cùng

Méo tròn mặc kệ nồi vung

Cứ quy “cây”, “chỉ” làm khung sợ gì!

Thành thân chớp nhoáng tức thì

Ông Tơ, bà Nguyệt nhiều khi thở dài...

                           Tháng 3-2013