Thứ Ba, 23 tháng 10, 2012

LÊN SUỐI GIÀNG UỐNG TRÀ SHAN TUYẾT

 alt
         Có một địa danh làm nên thương hiệu du lịch tỉnh Yên Bái đó là Suối Giàng. Lên Yên Bái mà không vào Nghĩa Lộ để nồng say cùng múa xoè người Thái, qua Văn Chấn để thưởng thức chè Suối Giàng, hay tới Yên Bình để bồng bềnh mây nước Thác Bà thì coi như chưa đến Yên Bái. Vì thế, chuyến công tác vừa rồi lên Nghĩa Lộ, tôi đã quyết dự bằng được một đêm múa xoè tình tứ và quyết thêm một một “quyết” nữa là lên Suối Giàng. Mà cũng chẳng phải quyết làm gì cả, các anh ở Hội Liên hiệp VHNT Yên Bái như đã biết nhu cầu của chúng tôi và cũng là để khoe tiềm năng du lịch của tỉnh nữa thì phải nên đã thiết kế một chương trình làm việc khá dày đặc, trong đó có đưa đoàn lên tham quan Suối Giàng.
         Chiều cuối thu, nắng vàng mơ rải xuống cánh đồng Mường Lò. Đoàn xe chúng tôi rời thị xã Nghĩa Lộ quay trở lại thị trấn Văn Chấn. Huyện Văn Chấn là huyện khá kỳ lạ của tỉnh Yên Bái. Huyện này kéo dài từ tỉnh Phú Thọ lên tới giáp Lào Cai theo hướng tây bắc - đông nam (hơn trăm cây số) bao trọn thị xã Nghĩa Lộ. Về đơn vị hành chính thì thị xã và huyện tương đương nhau, nhưng về mặt địa lý thì thị xã Nghĩa Lộ nhỏ xinh nằm ở gọn trong lòng huyện Văn Chấn.

Thứ Sáu, 19 tháng 10, 2012

MẸ, VỢ VÀ...EM, VÀ...EVA

                                                                    alt
  

                                             MẸ

                           Con làm bao nhiêu bài thơ
                      Một câu về Mẹ vẫn ngơ ngác vần


                                        VỢ

                    Tôi đã làm thơ về mọi thứ trên đời
                    Vẫn không viết nổi lấy một câu về vợ
                    Cứ cầm bút lên là thấy mình xấu hổ
                    Vợ đẹp vô cùng thơ bất lực thơ ơi!


                                          EM

                    Viết tặng em bao nhiêu nhạc và thơ
                    Vẫn như muối bỏ biển thôi, em ạ!
                    Bởi tình ta mênh mông như biển cả
                    Sóng vỗ ầm ào và anh mãi ngu ngơ...


                         KÍNH CHÀO E-VA!

                    Ngày "Phụ nữ" đã tới rồi
                    Tôi lo cuống quýt đứng ngồi không yên
                    Trông ra xóm dưới làng trên
                    Người ta tíu tít tung tiền mua hoa
                    Bao nhiêu quần áo lụa là
                    Vàng đô vét sạch làm quà chị em

                    Còn tôi vẫn cứ hom hem
                    Túi không, ví rỗng đứng xem mà buồn
                    Không kịp trốn, chẳng kịp chuồn
                    Mai - ngày phái đẹp, vẫn còn ngồi đây
                    Trơ trơ một tấm thân gầy
                    Tiền không một cắc biết xoay thế nào?
                    Thôi thì làm khúc ca dao
                    Tặng em, tặng chị, kính chào E-va!

Thứ Tư, 17 tháng 10, 2012

TỪ GHÉP LÁY TRONG TẬP THƠ “KHÚC ĐỒNG DAO” CỦA XUÂN THU (Luận văn tốt nghiệp Đại học của Hứa Thị Lưu - phần tiếp theo)

alt  CHƯƠNG 3: GIÁ TRỊ CỦA TỪ GHÉP LÁY TRONG TẬP THƠ “ KHÚC ĐỒNG DAO” 
         3.1. Giá trị tạo nhịp điệu và âm thanh: 
        Nhịp điệu là thứ ngôn ngữ đặc biệt của thơ ca, một tác phẩm thơ không thể không kể đến yếu tố nhịp điệu nhưng để có một tác phẩm văn xuôi giàu tính nhạc tức là có nhịp điệu là một sáng tạo hết sức độc đáo và đặc sắc.
        Theo “Từ điển thuật ngữ văn học” của Lê Bá Hán: trong văn chương, nhịp điệu là sự lặp lại, cách quãng đều đặn và có thay đổi của các hiện tượng ngôn ngữ, hình ảnh, mô típ nhằm thể hiện sự cảm nhận thẩm mĩ về thế giới, tạo ra cảm giác vận động của sự sống, chống lại sự đơn điệu, đơn nhất của văn bản nghệ thuât.
        Còn theo “Từ điển tiếng Việt”, Nhịp điệu là “sự lặp đi, lặp lại một cách tuần hoàn các âm mạnh và nhẹ theo những trình tự, cách thức nhất định”.
         Việc sử dụng rất nhiều từ ghép láy ở trong tập thơ đã tạo sự linh hoạt, luôn luôn thay đổi sáng tạo để phù hợp với hoàn cảnh, đã tạo nên nhịp điệu, tiết tấu hài hòa tạo nên “Khúc đồng dao” luôn “lấp lánh, rung rinh sắc màu”. Có câu thơ âm điệu nhẹ nhàng: Đắng cay yêu vẫn ngọt ngào. Dù có đắng cay như thế nào thì tình yêu của tác gải vẫn cứ ngọt ngào, tha thiết, với âm điệu rất nhẹ nhàng, xao xuyến để rồi : Liêu xiêu chân bước mơ màng (Chàng say và chiếu chèo hội xuân).
       Rồi có những câu thơ mà âm thanh cứ rộn ràng, vui tươi; Quán khuya cười nói oang oang (Quán ôc) để rồi một mình lặng thinh : Tí tách ngâu rơi (Trống vắng).

Thứ Hai, 15 tháng 10, 2012

TỪ GHÉP LÁY TRONG TẬP THƠ "KHÚC ĐỒNG DAO" CỦA XUÂN THU (Luận văn tốt nghiệp Đại học của Hứa Thị Lưu)

        altTập thơ Khúc đồng dao của tôi do Nhà xuất bản Hội Nhà văn ấn hành năm 2008, được giải B (không có giải A) của Liên hiệp các Hội VHNT Việt Nam năm 2009, giải Hùng Vương (giải cao nhất của UBND tỉnh Phú Thọ tặng cho tác phẩm văn học, nghệ thuật xuất sắc nhất) năm 2010, đã được nhiều bài viết giới thiệu trên các báo chí trung ương và địa phương. Vừa qua, tôi lại nhận được bản luận văn tốt nghiệp Đại học của sinh viên Hứa thị Lưu (cử nhân Văn K7C, trường Đại học khoa học Thái Nguyên) về đề tài "TỪ GHÉP LÁY TRONG TẬP THƠ "KHÚC ĐỒNG DAO" CỦA XUÂN THU", tôi rất xúc động. Lần đầu tiên có sinh viên nghiên cứu về thơ của tôi.
         Nhớ lại giờ này năm ngoái, trên trang blog của tôi, thi thoảng có comment của Hứa Thị Lưu muốn xin tập thơ Khúc đồng dao để đọc vì "thấy hay quá". Đặc biệt sau một loạt bài viết về tập thơ này, nhất là bài của Trần Nhã My (Rừng từ lấy trong Khúc đồng dao - những cánh thơ bay nhấp nháy) thì cô Hứa Thị Lưu này chính thức điện thoại làm quen với tôi và xin tôi tập thơ. Rất tiếc là tôi chỉ còn mấy quyển "giữ nhà" nên đành gửi mail bản thảo cho Lưu, đồng thời giới thiệu cho Lưu địa chỉ của Trần Nhã My về bài viết trên. Thế rồi, Trần Nhã My cũng đã gửi quyển sách tôi tặng cho Hứa Thị Lưu mượn. Lưu mượn tập thơ đó nghiên cứu xong đã trả lại Trần Nhã My. Một người tận Tây Ninh, một người ở Cao Bằng học đại học ở Thái Nguyên, đúng là hai đầu đất nước. Rồi...im hơi lặng tiếng. Ngỡ tưởng tập thơ chẳng mang lại cho em tác dụng gì, tôi cũng quên luôn. Chẳng ngờ, hôm thứ bảy vừa qua, em mail cho tôi luận văn này và khoe được 9 điểm, loại xuất sắc. Tôi xúc động, phấn khởi quá chừng. Thì ra tập thơ của mình đã có tác dụng với em. Tôi xin phép em trích đưa bản luận văn này lên trang blog của mình làm kỷ niệm, em đã đồng ý.
          Sau đây, xin trân trọng trích giới thiệu luận văn này (Phần lý luận chung xin phép không giới thiệu ở đây)

Thứ Bảy, 13 tháng 10, 2012

NỒNG SAY XOÈ THÁI MƯỜNG LÒ


alt
          Từ lâu, tôi đã ao ước được một lần đến với Mường Lò, với thị xã Nghĩa Lộ để được hoà mình vào những điệu xoè của các cô gái Thái, được trèo lên cây chè Shan tuyết ngàn tuổi, uống thứ chè đặc biệt đó ngay dưới gốc cây của nó ở độ cao ngàn mét trong mây. Rồi bao thứ đặc sản cùng những huyền thoại nơi đây nữa như hút hồn tôi lên với Mường Lò. Và dịp may hiếm có ấy cũng tới. Nhóm hợp tác phát triển văn học nghệ thuật 8 tỉnh (gọi tắt là VN8) gồm Hải Phòng, Hải Dương, Bắc Giang, Thái Bình, Phú Thọ, Ninh Bình, Sơn La và Yên Bái (do Yên Bái đăng cai) đã tổ chức một cuộc hội thảo về “Văn học nghệ thuật với công cuộc xây dựng nông thôn mới” ngay tại thị xã Nghĩa Lộ. Thế là “cầu được ước thấy”, tôi lại rong ruổi lên Tây Bắc, đến đúng nơi tôi đang mơ tới - Mường Lò.          
          Nói tới Mường Lò, người ta luôn nhớ đến một vùng đất sơn thủy hữu tình, giàu bản sắc văn hoá dân tộc, đặc biệt là văn hoá Thái. Đây là vùng đất tổ của người Thái Tây Bắc. Tôi được biết “mường” là đơn vị cư trú của người Thái. Ở Tây Bắc ó 4 mường nổi tiếng, đó là: Mường Then (hay Mường Thanh - Điện Biên), Mường Lò (Yên Bái), Mường Than (Lai Châu) và Mường Tấc (Sơn La). Trong 4 mường đó thì Mường Lò lớn thứ hai: 29,66 cây số vuông. “Nhất Thanh, nhì Lò, tam Than, tứ Tấc” chính là thế. Nơi đây khí hậu ôn hoà, địa hình tương đối bằng phẳng, tài nguyên nước có trữ lượng lớn. Thị xã Nghĩa Lộ nằm trọn trong cánh đồng Mường Lò ấy. 17 dân tộc anh em với hơn 27 ngàn người cùng sinh sống trên mảnh đất này, trong đó nhiều nhất là người Thái (44%).

Thứ Sáu, 12 tháng 10, 2012

GIẤU EM

                    



Chỉ bé bằng cái móng tay
Mỏng như một mảnh vỏ bao diêm Thống Nhất
Bao nhiêu điều bí mật
Bao nhiêu niềm yêu thương
Anh giấu em vào trong đó
Hoá thành con số
Con số duy nhất chỉ một mình anh biết
Con số duy nhất chỉ một mình anh hay
Ngày lại ngày
Em từ đó bước ra
Những ký tự reo ca
Những tin nhắn nối đuôi nhau hớn hở
Và giọng em thì thầm ấm như hơi thở
"Dạ! Em đây!"
Anh như mê như say
Mảnh nhựa bé bằng móng tay
Thiên thần của anh trong đó...

Thứ Năm, 11 tháng 10, 2012

LẠC GIỮA VÒNG XOÈ

                         alt

                    
                         Họ rủ anh lên Mường Lò
                    Ở đó có xoè vui lắm
                    Thủ đô của người Thái trắng
                    Dập dìu điệu Inh lả ơi!

                    Đêm về Nghĩa Lộ chơi vơi
                    Lửa hồng cháy lên hoang dã
                    Rượu cần bao người nghiêng ngả
                    Cầm tay nhún nhẩy vòng xoè

                    Chim muông rừng núi suối khe
                    Tất cả về đây múa hát
                    Chỉ một mình anh ngơ ngác
                    Lạc giữa vòng xoè - không em

                    Họ liếc tình nhau trong đêm
                    Họ tay trong tay nhún nhẩy
                    Vòng xoè toả ra chụm lại
                    Chỉ một mình anh bơ vơ

                    Không em - anh trở nên thừa
                    Mặc "Sao noọng ời" da diết
                    Bao nhiêu điệu xoè chẳng biết
                    Chỉ một mình em, em ơi!  

alt

Thứ Hai, 8 tháng 10, 2012

TÌNH ẢO



 
                        Em “chấm net”, tôi “chấm com”
                   Hai ngôi nhà ảo, một vòm trời thương
                   Dẫu rằng mỗi đứa một phương
                   @ lướt mạng vẫn thường thăm nhau

                   Đường truyền vấn vít trầu cau
                   Có phen nghẽn mạng chen nhau mà chờ
                   Enter, enter, enter…
                   Máy treo, chuột đứng, ngay đơ màn hình
                  
                   Nhiều khi mải tứ thơ tình
                   Bỏ quên pass words - nhà mình ở đâu?
                   Một ngày không được gặp nhau
                   Là ngơ ngẩn nhớ, thì đau đáu buồn…        

                   Em cuối bể hay đầu nguồn?
                   Ở đâu trên trái đất tròn, em ơi?
                   “Chấm com”, “chấm nét” khổ tôi
                   Tình ngay trước mặt mà vời vợi xa…

Thứ Tư, 3 tháng 10, 2012

CỔNG LÀNG



 

Bao năm biền biệt xa quê
Chiều ba mươi Tết nẻo về xốn xang
Ngẩn ngơ trước cánh cổng làng
Giật mình thấy bóng thời gian sẫm màu!

Chỗ này nơi đón đưa nhau
Em còn nép cánh cổng sau hú oà?
Chỗ này bánh đúc, bánh đa
Bế em mong mẹ, ngóng bà chợ trưa

Cổng làng mở rộng ước mơ
Doanh nhân, tướng sĩ, nhà thơ, anh hùng...
Cả ai xui xẻo đường cùng
Về quê một lối đi chung - cổng làng

“Ngoài êm, trong ấm” đoan trang
Hồn quê nâng bước thênh thang đường đời
Dẫu đi bốn biển phương trời
Cổng làng vẫn mở đón người về quê...

Thứ Hai, 1 tháng 10, 2012

GỬI EM MỘT CHÚT HANH HAO




alt

Đêm qua trung thu. Trăng đẹp quá. Vằng vặc sáng. Vằng vặc lung linh. Trong văn vắt. Hồn nhiên lơ lửng trên trời. Trăng chẳng biết ở dưới hạ giới lũ trẻ con (kể cả người lớn nữa) đang tưng bừng lễ hội đêm rằm trung thu. Bao người đi rước trăng mà trăng đâu có hay. Trăng cứ sáng hết mình. Cứ vô tư trôi trôi... trôi trôi... Cứ trong văn vắt để rồi chỉ còn có mỗi một mình trăng.
Sáng nay, tôi dậy sớm. Chợt thấy rùng mình vì lạnh. Không. Phải rét mới đúng. Nhìn ra cửa, ngoài vườn thấy đùng đục một màu trắng như sữa. Cây cối mờ mờ ảo ảo. Những hạt bụi li ti li ti ùa vào phòng đem theo hơi lạnh khiến tôi thêm một lần nữa khẽ rùng mình. Sương! Đúng rồi! Sương! Bốn bề đều là sương. Màn sương khá dày bao phủ xung quanh tôi. Thảo nào đêm qua trăng sáng thế. Các cụ bảo năm nào rằm trung thu mà trăng sáng vằng vặc suốt từ tối đến sáng thì năm đó rét buốt lắm. Rét buốt đấy nhưng vụ chiêm xuân năm sau lại được mùa. Thế mới có câu “Muốn ăn lúa tháng năm trông trăng rằm tháng tám” đấy là gì. Còn tôi, giờ này đây, khi cái lạnh đầu mùa thấm vào da thịt và màn sương trắng đục mờ mờ kia đủ để cho tôi nhận biết những ngày hanh hao đã đến.